Omstanders op Golgotha – Lukas 23

Vijf groepen van mensen op Golgotha

Geliefde gemeente, ik preek u vanavond met Gods hulp in deze dienst van nabetrachting. Het thema voor de preek van vanavond in deze lijdenstijd is: wij stonden op Golgotha. Wij stonden in gedachten op Golgotha en daar stonden vijf soorten van mensen. Daar stond als eerste de hoofdman over honderd, de scharen, de Joodse leiders, de bekenden van Jezus en de vrouwen. Vijf groepen van mensen stonden bij het kruis, en u en jij en ik, wij allemaal lijken op één van die vijf groepen. Geliefde gemeente, kom in gedachten mee naar Golgotha en kom in gedachten staan bij die menigte die daar al uren staat. Drie uur lang, midden op de dag, is het aardedonker geweest. Toen beefde de aarde, toen scheurden de rotsen, toen werden graven geopend en stonden er doden op.

Lijkt u vanavond op de eerste groep op Golgotha? Toen de hoofdman over honderd zag wat er gebeurde, toen verheerlijkte hij God. Dit is een heiden, dit is een Romein, maar zijn hart is niet te hard. De hoofdman over honderd belijdt het: waarlijk, deze mens was rechtvaardig, deze is Gods Zoon. Was u vanmorgen als deze hoofdman op Golgotha, die met heel zijn hart beleden heeft: Heere, ik heb bloed aan mijn handen, maar Hij was onschuldig? Ik kijk om me heen en zie als tweede ook een massa mensen, de scharen, de menigten. Ziende de dingen die geschied waren, keerden zij wederom, slaande op hun borsten. Grote menigten van mensen, samengekomen, meegelopen om dit te zien.

Wat ze daar zagen greep hen ineens vast, vastgegrepen door schrik en angst. Toen werden ze plotseling vastgegrepen door onrust en vrees op Golgotha. Het was alsof ze plotseling wakker geschud werden uit hun dodelijke rust. Ze slaan op hun borst als teken van berouw, wenend over zichzelf en over hun kinderen. Je leest niet, zoals bij de hoofdman, van een belijdenis; enkel het eenvoudige bericht: ze slaan op hun borst en ze gaan naar huis. Bent u vanmorgen ook zo weer naar huis gegaan vanaf Golgotha, geraakt, wakker geschud, vol van schuldgevoel en innerlijk berouw? Maar het was als een voorbijgaande nevel, de tranen zijn vanavond alweer opgedroogd en u bent gewoon weer verder gegaan. Als je merkt dat je wakker geschud bent, ga dan niet rustig naar huis om verder te gaan.

De vijanden en bekenden op Golgotha

Op Golgotha stonden als derde aandachtspunt ook Joodse leiders, overpriesters, schriftgeleerden en Farizeeën. Ook zij hebben ongetwijfeld gebeefd bij het drie uur lang zwart geworden zijn van de zon. Maar harder dan die scheurende rotsen blijft hun eigen harde hart te zijn. Zij wisten dat Hij de Messias was, Hij had het tegen hen gezegd, en ook u, onbekeerde vrienden, weet dat. U bent niet thuisgebleven, u kwam naar het kruis op Golgotha en u keek, maar u zei helemaal niets. U verachtte het bloed van Christus en u minachtte de liefde van de Zaligmaker. Hier zaten mensen die voorheen ook niet wilden buigen, maar God heeft ons door Zijn genade onverdiend innerlijk overtuigd, gebogen en gebroken van hart.

Wij stonden in gedachten op Golgotha samen met ons vierde punt: met Zijn bekenden. Want vers 49 zegt: al Zijn bekenden stonden van verre. Johannes staat dichtbij het kruis, maar waarschijnlijk zijn het de andere discipelen geweest die van verre stonden. Mannen die Jezus gekend hebben, die met Jezus geleefd hebben als discipelen, maar nu staan ze van verre uit angst. Zoals er ook vanmorgen hier mensen waren die van verre bleven staan, met een hart vol vrees. Zonder vrijmoedigheid om dichterbij te komen, hoewel dat dichterbij komen het hart van uw Meester wel met blijdschap vervuld zal hebben. U bleef van verre staan op Golgotha, want van buiten was strijd en van binnen vrees.

Dat zij van verre bleven, dat verzwaarde het lijden van Christus en dat onthield hen ook heel veel troost. Daardoor konden ze van verre niet goed zien wat er gebeurde en wat hun Meester deed voor hen. Broeders, vraag om licht en om meer licht, om de doorwerking van de Heilige Geest in uw hart, en kom toch alsjeblieft dichterbij op Golgotha. Het was de Meester Zelf Die u riep, en Die u gelukkig in al uw zielsverdriet niet gaat vergeten. Hij heeft voor u gebeden dat uw geloof niet ophoude, en u, als u eens bekeerd zult zijn, zo versterk uw broeders.

De trouw van de vrouwen op Golgotha

En dan is er nog tot slot de laatste, de vijfde groep op Golgotha: de vrouwen. Zij stonden eerst ook van verre, maar uit het Johannes-evangelie blijkt dat ze later dichterbij gekomen zijn. Daar was in hun hart misschien wel dezelfde aarzeling, maar de liefde van hun Meester trok hen dichterbij. Nu verlaten ze Hem in Zijn lijden niet; ze blijven Hem hoe dan ook trouw volgen. Laten ook wij, kinderen van God, geliefde medechristenen, zo onze Heere en Meester blijvend volgen met liefde. Het is de Meester Zelf Die hen trekt met liefde naar de voet van Zijn kruis op Golgotha.

Om daar te zien wat wij vanmorgen ook mochten zien in de tekenen van brood en wijn: een lijdende en stervende Middelaar. Wij hebben Zijn kroon gevlochten, Zijn beker gevuld; het was de toorn van God over onze zonden die Hem letterlijk het hart brak. Dat Hij zo leed en zo stierf op Golgotha, dat deed Hij voor ons, en daarom zal de Heere nooit meer op ons toornen of schelden. Het zijn deze eenvoudige vrouwen die trouwer dan de mannen Jezus gevolgd zijn. Ze kunnen Hem nooit meer missen; tranen daar aan de voet van het kruis staand, branden ongetwijfeld in hun ogen.

Dit is hun Meester, stervend voor hen op Golgotha, in hun plaats, hoewel er ook in hun hart nog zoveel onbegrip was. Laten we zo dan maar naar huis gaan vanavond, met pijn en verdriet en schaamte in onze harten. En tegelijkertijd met innige blijdschap en verwondering en met hartelijke wederliefde, biddend en stil volgend waar Hij ook heen gaat. Geliefde gemeente, deze stervende Zaligmaker hebt u allemaal nodig. Bij wie van deze vijf groepen mensen op Golgotha hoort u? Zoek dan toch de Heere terwijl Hij te vinden is, en roep Hem aan terwijl Hij nabij is.