Man en vrouw, hoofd en hulp (Zondag 41, deel 2) – Efeze 5, 1 Petrus 3

8/maart/2026

Series: Huwelijk

Bijbelboeken: Efeze, 1 Petrus

Preek over: man en vrouw, hoofd en hulp
Efeze 5:23: Want de man is het hoofd der vrouw, gelijk ook Christus het Hoofd der gemeente is; en Hij is de Behouder des lichaams.
1 Petrus 3:1: Desgelijks gij vrouwen, zijt uw eigen mannen onderdanig

De door God gegeven plaats aan hoofd en hulp

Gemeente, vanavond de tweede preek over het huwelijk in de aanloop naar de bespreking van Zondag 41. In de twee Bijbelgedeeltes die we gelezen hebben, gaat het over hoe hoofd en hulp elkaar mogen en moeten liefhebben en dienen in het huwelijk. Twee heel verschillende mensen die, dat hebben we de vorige keer gezien, tegenover elkaar geschapen zijn. En die door Gods ontwerp en door Gods wijsheid precies bij elkaar passen, zodat ze als hoofd en hulp één geheel vormen.

Samen zijn ze sterk en doen hoofd en hulp wat ze alleen niet kunnen doen. Ze werken elkaar niet tegen, ze beconcurreren elkaar niet, maar ze maken elkaar compleet, hoewel ze verschillend zijn en blijven. Je kan bijvoorbeeld ook denken aan een zangkoor. Als je die verschillende stemmen alleen laat zingen, klinkt dat misschien wel een beetje raar, maar samen vormen ze een prachtig harmonieus geheel. Precies zo is het met hoofd en hulp in het huwelijk.

We zijn verschillend, hebben verschillende rollen en verschillende taken. Maar we werken elkaar niet tegen; hoofd en hulp vullen elkaar aan en vormen samen één geheel. Twee heel verschillende, elkaar aanvullende mensen, aan elkaar vastgeknoopt voor altijd door liefde. Wat is liefde eigenlijk precies?. Dat is voor ons reden om vanavond op zoek te gaan naar hoe de Bijbel denkt over hoe hoofd en hulp elkaar in het huwelijk compleet maken, en over wat ieders taak en rol daarin is.

De verantwoordelijkheid en dienende liefde van de man

We gaan eerst letten op de door God gegeven plaats aan de man, de rol binnen hoofd en hulp. In Efeze 5:23 staat: Want de man is het hoofd der vrouw, gelijk ook Christus het Hoofd der gemeente is. Wat betreft de zaligheid en de redding van de ziel is er geen hoofd, daarin zijn hoofd en hulp gelijk. Paulus zegt in Galaten 3 immers: daarin is geen man en vrouw, want u bent allen één in Christus Jezus.

Maar zoals er in het dagelijkse leven op allerlei terreinen leidinggevenden zijn, zo moet er naar Gods orde ook in huis een leidinggevende zijn. God heeft er in Zijn wijsheid en plan voor gekozen dat dat de man is. De man is in het huwelijk het hoofd, de leider van hoofd en hulp. Zijn leiderschap is geen bedreiging, maar is bedoeld als veiligheid en als zekerheid. In zijn rol als leider wijst hij de weg en gaat hij voorop, terwijl hij ondertussen luistert.

Want het hoofd luistert naar het lichaam, de samenwerking van hoofd en hulp. Dus mannen, luister naar en let op de pijn, de zorg, de tranen en het verdriet van je vrouw. Je heet wel hoofd en je bent wel hoofd, maar je hebt haar hulp hard nodig. Getrouwde mannen hebben ook de opdracht van God gekregen om onze vrouw te dienen, zoals Christus Zijn gemeente diende. De vraag voor de man is niet: hoe moet zij mij dienen of helpen?. Maar de vraag voor ons is: hoe kan ik mijn vrouw in de roeping van hoofd en hulp met liefde dienen?.

Liefde is in de Bijbel niet voelen, liefde is doen. Het is jezelf geven voor de ander, niet aan jezelf denken, maar aan de ander. Het is alles voor die ander over hebben en alles aan die ander geven: je tijd, je geld, ja zelfs je leven. Onszelf opofferend dienen in de relatie van hoofd en hulp wil zeggen: in alles rekening met haar houden. Het betekent dat je haar dient, helpt, steunt, motiveert en troost, zoals Christus dat doet met Zijn bruid. Zie haar kortom als een deel van je eigen lichaam.

De harmonie en eenheid tussen hoofd en hulp

We gaan verder met ons tweede aandachtspunt: de plek die de vrouw van God gekregen heeft in de eenheid van hoofd en hulp. Getrouwde vrouwen, vertoon in je huwelijk iets van het beeld van Christus. Laat zien wie Hij was en hoe Hij was. Hij vernederde Zich, boog onder de handen van Zijn Vader, en hoewel Hij oneindig hoog was, koos Hij er vrijwillig voor om te dienen en Zichzelf te geven. De door God gegeven plaats aan hoofd en hulp wordt hier nota bene vergeleken met de nederige plaats van Christus.

Als wij als getrouwde mannen niet moeten vechten tegen onze plicht om nederig te mogen dienen, zo moet u als vrouw ook niet vechten tegen uw zegen om te mogen volgen. Zo mogen wij lijken op Christus in dienend leiderschap, en zo mag u lijken op Christus in dienende liefde als hoofd en hulp. Dit is geen verbod op het gebruik van sieraden of het mooi maken van jezelf, maar het gaat om je binnenste. Om een zachtmoedige en stille geest die kostbaar is voor God.

Tot slot, geliefde gemeente, ziet u hoe zegenrijk deze Bijbelse opdracht is en hoe goed dat door de Heere in Zijn wijsheid is bedoeld. Beiden, hoofd en hulp, hebben een eigen plek gekregen naar het voorbeeld van Christus. De man in dienend leider zijn, de vrouw in dienende onderdanigheid, beide gedrongen door hartelijke liefde tot Christus. Als de Heere dat genadig geeft, kan het eigenlijk niet ontsporen. Dan krijgen beiden, hoofd en hulp, een eervolle plek en geven ze elkaar liefde en heel veel respect.

Dan komt het ontwerp van de Schepper in onze huwelijken tot Zijn recht. Dan past het: Adam en Eva, als hoofd en hulp tegenover hem. Precies passend, elkaar aanvullend, wat brengt tot echte diepe eenheid en harmonie. Zo wil God het, en zo mogen we het door Gods genade in biddende afhankelijkheid doen. Beiden biddend: O Zoon, maak mij Uw beeld gelijk. Leven naar Gods orde is tot zegen in onze huwelijken en van de gemeente.