| Preek over: Zondag 43 Zondag 43 van de Catechismus gaat over het negende gebod: Gij zult geen vals getuigenis geven. Over het misbruik van je tong, die bedoeld was en is om de Heere te loven en de goede naam van je naaste te bevorderen. |
De Bijbelse oproep tot waarheid: Zondag 43
Gemeente, er zijn maar weinig plaatsen in de Bijbel waar de contrasten zo groot zijn als in het Schriftgedeelte rondom het lijden van Jezus. Terwijl Hij de Weg, de Waarheid en het Leven is, zocht de raad naar valse getuigenis om Hem te doden. Dit tekent ons hart; wij die van onszelf leugenaars zijn, zoeken gelegenheid om God tot een leugenaar te maken. Dit is de kern van de lessen die we vinden in Zondag 43. Wanneer we de beloften van het evangelie niet geloven, maken we Hem letterlijk voor een leugenaar uit. Dit vals beschuldigen van Christus gaat door tot op de dag van vandaag.
De ernst van het negende gebod in Zondag 43
De behandeling van de geboden in de Catechismus nadert het einde met Zondag 43. Wat wil God in het negende gebod? Het antwoord is tweeledig: hoe erg het is om niet te luisteren en hoe goed het is om uit liefde te gehoorzamen. In Zondag 43 leren we dat de Bijbel een hard oordeel velt over leugen en bedrog. De Catechismus noemt liegen het eigen werk van de duivel. Dit begon al in het paradijs, waar Adam en Eva in hun gedachte God tot een leugenaar maakten. Sindsdien is ons hart veranderd en zijn we van nature leugenachtig geworden voor God.
In de praktijk van Zondag 43 zien we dat onze tong, dat kleine ding in de mond, vaak verkeerde dingen zegt. In plaats van de Heere te loven, gebruiken we onze lippen voor slangengif en bitterheid. Volgens de uitleg van Zondag 43 betekent dit dat we tegen niemand vals getuigenis mogen geven of iemands woorden mogen verdraaien. Ook achterklappen, het kwaadspreken achter iemands rug om op het schoolplein of in de winkel, valt hieronder. Het is een duivels patroon waarbij we een beeld van de ander scheppen dat vaak niet overeenkomt met de werkelijke en eerlijke waarheid.
Lasteren is volgens Zondag 43 nog erger, omdat men dan bewust onwaarheden verspreidt. De schade van deze zonde is enorm en niet tot eer van God. In Zondag 43 wordt duidelijk dat roddel het levensgeluk van mensen breekt en de onderlinge band van vertrouwen verwoest. Het maakt ons hart harder en ons geweten schroeit gaandeweg dicht. Al die praatjes komen volgens de apostel Jakobus uit de hel. Wie niet eerlijk is onder de mensen, kan ook niet eerlijk zijn in zijn gebeden. Daarom roept Zondag 43 ons op om radicaal met deze zondige patronen te breken.
De Catechismus is in Zondag 43 goudeerlijk over wie wij van nature zijn: kinderen van de vader der leugen. Pas als de Heere met Zijn genade komt, worden we eerlijk gemaakt tegenover God, onze naaste en onszelf. In Zondag 43 zien we dat een nieuw hart ook een oprecht hart is, dat de vrede zoekt. We gaan onze zonden belijden en draaien er niet langer omheen. Dit gebod ontdekt ons aan onze schuld en onwil, opdat we de Heere Jezus Christus nodig krijgen, Die als de enige Rots nooit enig onrecht of bedrog heeft gekend.
De vervulling van het negende gebod
Hoewel Christus de waarheid was, werd Hij toch voor leugenaar uitgemaakt. Hij droeg de schande en de zware toorn van God die wij volgens Zondag 43 op ons geladen hebben. Door Zijn liefdewerk is er een weg geopend voor leugenaars om zalig te worden en in een nieuw leven te wandelen. In de kracht van Christus stoppen we met roddelen en lasteren. De gehoorzaamheid aan Zondag 43 is geen slaafse plicht, maar een vrucht van dankbaarheid. We krijgen de oprechtheid lief omdat Hij ons eerst heeft liefgehad en voor onze zonden heeft betaald.
In het tweede deel van Zondag 43 lezen we dat we altijd en overal de waarheid moeten liefhebben, spreken en belijden. Dit betekent ook dat we de eer en het goede gerucht van onze naaste naar ons vermogen moeten bevorderen. Volgens Zondag 43 is de vernieuwing van onze tong geen eigen werk, maar het werk van de Heilige Geest. Denk aan de vurige tongen op de Pinksterdag; zij gingen de grote werken van God vertellen. Wie een nieuw hart krijgt door de genade beschreven in Zondag 43, krijgt ook een tong die goed spreekt over God.
Mensen die door de genade van Zondag 43 veranderd zijn, denken goed over God en slecht over zichzelf. Zij belijden hun zonden in het verborgen en geven met hun mond alle eer aan de Heere. Zoals Nathanaël een Israëliet was in wie geen bedrog was, zo zoekt een kind van God de waarheid in het binnenste. In de lijn van Zondag 43 verliest een nieuwe tong zichzelf uit het oog. Men gaat niet langer trots vertellen over eigen prestaties, maar men getuigt van wat de Heere in het hart en leven heeft gedaan.
De les van Zondag 43 is uiteindelijk een spiegel voor ons dagelijks leven. Aan je eigen tong ken je je hart, want de wijsheid van boven is zuiver, vreedzaam en ongeveinsd. De gehoorzaamheid aan Zondag 43 vraagt om biddende afhankelijkheid van Christus. Laten we daarom daders van het Woord zijn en niet alleen hoorders, waarbij we de eer van onze naaste voorstaan. Zoals de dichter zingt, is de liefdedienst van de Heere nooit een verdriet, maar een oprechte vreugde die ons hart en onze woorden volledig vernieuwt en heiligt.
